Στυτική δυσλειτουργία και άγχος: ο φαύλος κύκλος και η λύση
- Μάρκος Δεληστάθης
- 31 Ιαν
- διαβάστηκε 4 λεπτά
Έγινε ενημέρωση: 8 Φεβ
Στυτική δυσλειτουργία και άγχος
Ας δούμε πώς συνδέονται αυτά τα δύο, το άγχος και η Στυτική δυσλειτουργία. Γιατί δημιουργείται φαύλος κύκλος; Πώς μπορεί να αντιμετωπιστεί;
Πρόκειται για ένα πρόβλημα αρκετά έως πολύ συνηθισμένο, με σημαντική επίδραση στη συνολική ψυχολογία του άνδρα. Το άγχος παίζει πρωταγωνιστικό ρόλο παρόλο που συνδέεται και με οργανικά αίτια, όπως καρδιαγγειακά νοσήματα, ορμονικές διαταραχές κλπ.
Για περισσότερα πάνω στα αίτια, τη διάγνωση και τις επιλογές αντιμετώπισης της στυτικής δυσλειτουργίας, διαβάστε το άρθρο μας.
Ο φαύλος κύκλος της στυτικής δυσλειτουργίας
Η σχέση μεταξύ άγχους και στυτικής δυσλειτουργίας είναι αμφίδρομη. Το άγχος φέρνει την δυσλειτουργία και η δυσλειτουργία φέρνει άγχος και όλο αυτό το …“γαιτανάκι” συχνά δημιουργεί έναν φαύλο κύκλο που αυτοτροφοδοτείται.
Πώς το άγχος επηρεάζει τη στύση
Το επιστημονικό μέρος
Η στύση είναι αποτέλεσμα μιας πολύπλοκης συνεργασίας:
νευρικού συστήματος,
αγγείων, ορμονών
και ψυχολογικών παραγόντων.
Το άγχος ενεργοποιεί το νευρικό σύστημα (το “συμπαθητικό” νευρικό σύστημα - αν το θυμάστε από το σχολείο), το οποίο είναι υπεύθυνο για την αντίδραση «μάχης ή φυγής» η οποία είναι η αυτόματη βιολογική αντίδραση του οργανισμού στο στρες ή στον κίνδυνο. Σε αυτή την κατάσταση, ο οργανισμός εκκρίνει αυξημένα επίπεδα αδρεναλίνης και κορτιζόλης.
Οι ορμόνες αυτές (η αδρεναλίνη και κορτιζόλη) προκαλούν αγγειοσύσπαση, μειώνοντας τη ροή του αίματος προς το πέος. Παράλληλα, το σώμα «προτεραιοποιεί» τη διαχείριση του κινδύνου και όχι τη σεξουαλική λειτουργία. Με απλά λόγια, το άγχος στέλνει στο σώμα το μήνυμα ότι δεν είναι κατάλληλη στιγμή για σεξουαλική δραστηριότητα. ΠΗΓΗ: Understanding the stress response – Harvard Health Publishing
Άγχος επίδοσης και σεξουαλική αποτυχία
Αφιερώσαμε ειδικό άρθρο για το άγχος επίδοσης ως αιτία της στυτικής δυσλειτουργίας.
Ένα από τα πιο συχνά είδη άγχους που σχετίζονται με τη στυτική δυσλειτουργία είναι το άγχος επίδοσης. Ο άνδρας ανησυχεί για το αν θα «τα καταφέρει», αν θα ικανοποιήσει τη σύντροφό του ή αν θα αποτύχει ξανά. Αυτή η υπερβολική εστίαση στη στύση και στην απόδοση λειτουργεί ανασταλτικά.
Γενικευμένο άγχος και καθημερινό στρες
Δεν είναι μόνο το σεξουαλικό άγχος που επηρεάζει τη στύση, αλλά και τα παρακάτω:
Το γενικευμένο άγχος,
το χρόνιο στρες της καθημερινότητας,
τα οικονομικά προβλήματα,
οι επαγγελματικές πιέσεις
και οι οικογενειακές ευθύνες.
Όλα αυτά μπορούν να μειώσουν σημαντικά τη σεξουαλική επιθυμία και την λειτουργία της στύσης.
Κατάθλιψη, αγχώδεις διαταραχές και φαρμακευτική αγωγή
Το άγχος συχνά συνυπάρχει με την κατάθλιψη, η οποία επίσης επηρεάζει αρνητικά τη σεξουαλική λειτουργία. Επιπλέον, ορισμένα αντικαταθλιπτικά φάρμακα, ιδιαίτερα οι Selective Serotonin Reuptake Inhibitors, είναι γνωστό ότι μπορεί να προκαλέσουν μειωμένη libido και στυτικές δυσκολίες ως παρενέργεια. ΠΗΓΗ: Antidepressant-associated sexual dysfunction: impact, effects, and treatment" – PMC (PubMed Central
Πώς καταλαβαίνουμε ότι η στυτική δυσλειτουργία είναι ψυχογενής και όχι οργανική
Ένα βασικό στοιχείο που βοηθά στη διάκριση είναι η παρουσία πρωινών στύσεων. Οι άνδρες με ψυχογενή στυτική δυσλειτουργία συχνά διατηρούν φυσιολογικές πρωινές ή νυχτερινές στύσεις, γεγονός που υποδηλώνει ότι η αγγειακή και νευρική λειτουργία είναι ακέραιες.
Επιπλέον, η ψυχογενής μορφή εμφανίζεται συχνά αιφνίδια, σχετίζεται με συγκεκριμένες καταστάσεις και μπορεί να διαφέρει ανάλογα με τη σύντροφο ή το περιβάλλον. Αντίθετα, η οργανική στυτική δυσλειτουργία τείνει να εξελίσσεται σταδιακά και να είναι σταθερή σε όλες τις συνθήκες.
Άγχος, έλεγχος και πρόωρη εκσπερμάτιση
Το άγχος συνδέεται άμεσα με την πρόωρη εκσπερμάτιση, καθώς επηρεάζει το νευρικό σύστημα που ρυθμίζει τον έλεγχο της εκσπερμάτισης. Όταν ένα άτομο βρίσκεται σε κατάσταση έντασης ή φόβου αποτυχίας, ενεργοποιείται το συμπαθητικό νευρικό σύστημα, το οποίο επιταχύνει τις σωματικές αντιδράσεις. Σε αυτό το πλαίσιο, το αντανακλαστικό της εκσπερμάτισης μπορεί να ενεργοποιηθεί πιο γρήγορα, μειώνοντας τον χρόνο ελέγχου και οδηγώντας σε εκσπερμάτιση νωρίτερα από το επιθυμητό.
Αντιμετώπιση του άγχους και βελτίωση της στυτικής λειτουργίας
Ψυχοθεραπεία: Η αποτελεσματική αντιμετώπιση απαιτεί ολιστική προσέγγιση. Η ψυχοθεραπεία, και ειδικά η γνωσιακή-συμπεριφορική θεραπεία, έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα αποτελεσματική στη διαχείριση του άγχους επίδοσης και των αρνητικών σκέψεων γύρω από το σεξ.
Aλλαγή τρόπου ζωής: Παράλληλα, η αλλαγή τρόπου ζωής παίζει σημαντικό ρόλο. Η τακτική άσκηση, η σωστή διατροφή, ο επαρκής ύπνος και η μείωση της κατανάλωσης αλκοόλ συμβάλλουν τόσο στη μείωση του άγχους όσο και στη βελτίωση της αγγειακής υγείας.
Xρήση φαρμάκων: Σε ορισμένες περιπτώσεις, η χρήση φαρμάκων για τη στυτική δυσλειτουργία μπορεί να βοηθήσει προσωρινά, μειώνοντας το άγχος αποτυχίας και επιτρέποντας στον άνδρα να ανακτήσει την αυτοπεποίθησή του. Ωστόσο, τα φάρμακα από μόνα τους δεν λύνουν το υποκείμενο ψυχολογικό πρόβλημα.
Επικοινωνία των συντρόφων: Η ανοιχτή επικοινωνία με τη σύντροφο αποτελεί καθοριστικό παράγοντα. Η κατανόηση, η αποφόρτιση από την πίεση της «επίδοσης» και η εστίαση στη συναισθηματική και σωματική εγγύτητα, πέρα από τη στύση, βοηθούν σημαντικά στη μείωση του άγχους. Πολλές φορές, όταν το ζευγάρι αντιμετωπίζει το πρόβλημα ως κοινή πρόκληση και όχι ως προσωπική αποτυχία, η σεξουαλική λειτουργία βελτιώνεται φυσικά, χωρίς επιπλέον παρεμβάσεις.
Επίλογος
Η στυτική δυσλειτουργία και το άγχος συνδέονται στενά και συχνά αλληλοενισχύονται. Το άγχος μπορεί να είναι τόσο η αιτία όσο και το αποτέλεσμα της στυτικής δυσκολίας, δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο που επηρεάζει βαθιά την ποιότητα ζωής. Η έγκαιρη αναγνώριση του ψυχολογικού παράγοντα, η σωστή διάγνωση και η συνδυαστική αντιμετώπιση μπορούν να οδηγήσουν σε ουσιαστική και μόνιμη βελτίωση.
Η στυτική δυσλειτουργία δεν αποτελεί ένδειξη αδυναμίας ούτε λόγο ντροπής. Αντιθέτως, είναι ένα συχνό και αντιμετωπίσιμο ζήτημα, ιδιαίτερα όταν το άγχος αναγνωριστεί ως βασικός παράγοντας και αντιμετωπιστεί με σοβαρότητα και επιστημονική προσέγγιση.
